Libya’nın Geleceği ABD ve Avrupa’nın Kurduğu Pazarlık Masasında

Köklü Değişim Medya

Paris’te düzenlenen Libya zirvesinde Fransa Cumhurbaşkanı Macron, Rusya ve Türkiye’nin Libya’dan paralı askerlerini çekmesini istedi. Batı’nın nizamı ile kalkınacağını hayal edenler ve koltuk karşılığında zenginlikleri peşkeş çekenler, bugün Libya’nın geleceğini Paris’te ABD ve Avrupa’nın gölgesinde görüşüyor.

Paris'te düzenlenen Libya zirvesinde konuşma yapan Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, paralı askerlerin çekilmesine yönelik planın derhal yürürlüğe konması gerektiğine dikkat çekerek, Rusya ve Türkiye için savaşan askerlerin derhal Libya'dan çekilmesi gerektiğini söyledi.

Paris'te düzenlenen zirveye Fransa, Libya, Almanya, İtalya, Mısır liderlerinin yanı sıra ABD Başkan Yardımcısı Kamala Haris de katıldı. Bilindiği üzere Afrika’daki sömürgelerinde yerel işbirlikçiler üzerinden darbe ve çatışmalarla menfaat savaşını perde arkasından sürdüren ABD ile Fransa, AUKUS krizi ile alenen gün yüzüne çıkan çekişme sonrası Paris’te bir araya gelmişti. Afrika’dan sömürdükleriyle Fransa’nın ekonomik refahını sağlayan Paris yönetimi ile Afrika’ya sızma girişimlerini hızlandıran Washington arasında ciddi bir çekişme yaşanıyor. Suriye’de olduğu gibi Libya’da da ABD’nin çıkarları doğrultusunda hareket eden Rusya ve Türkiye’ye karşı Paris’in takındığı tavır Libya’daki cepheleri gün yüzüne çıkarıyor. Ortadoğu’da olduğu gibi Afrika’da da ABD ile Avrupa arasında yoğun vesayet savaşları yerel işbirlikçiler üzerinden sürdürülüyor.

"Paralı askerlerin çekilmesi planı hayata geçirilmeli. Rusya ve Türkiye paralı askerlerini gecikme olmaksızın çekmeli" diyen Macron, Libya'da Halife Hafter için savaşan 300 paralı askerin çekilmesini "bir ilk adım" olarak memnuniyetle karşıladığını beyan etti.

Merkel: “Türk Tarafında Çekinceler Var”

Almanya Başbakanı Angela Merkel de Türkiye'nin Libya'daki güçlerini çekme konusunda çekinceleri olduğunu ancak Rusya'nın yabancı güçlerin karşılıklı olarak çekilmesi niyetini taşıdığını söyledi.

Merkel "Türk tarafında halen bazı çekinceler var ancak Rusya tarafı bunun karşılıklı olarak yapılabileceğini kabul ediyor" dedi.

Libya’daki Seçime Engel Olan Yaptırıma Maruz Kalacak

24 Aralık tarihinde yapılacak devlet başkanlığı seçimlerinin "berlirleyici bir rol oynadığını" vurgulayan Merkel, "Seçimler için hazırlıklar sonucun kabul edilmesini sağlayacak şekilde tamamlanmalı" diye konuştu.

Paris'te düzenlenen zirvede "Libya içinde ya da dışında seçim sürecini ve siyasi geçiş sürecini engellemeye, zayıflatmaya, manipüle etmeye ya da geçersiz kılmaya yönelik kişi ya da entitelerin" yaptırımlara maruz bırakılması yönünde de karar alındı.

2011 yılında Avrupa eksenli siyaset güden Muammer Kaddafi'nin devrilmesi sonrasında iç savaşa sürüklenen Libya, Birleşmiş Milletler'in tanıdığı Trablus merkezli Ulusal Mutabakat Hükümeti ve Tobruk merkezli Temsilciler Meclisi olmak üzere iki ayrı yönetim bölgesine bölünmüştü.

Temsilciler Meclisi'ne bağlı olan ABD eksenli Halife Hafter liderliğindeki Libya Ulusal Ordusu'na Rus Wagner Grubu'na bağlı paralı askerler de destek veriyor. Birleşik Arap Emirlikleri ve Mısır da Hafter'e destek veren yabancı ülkeler olarak yer alsa da karşılıklı iki cepheye da Truva atı olarak monte edildikleri saha detaylı incelendiğinde ortaya çıkıyor.

Ulusal Mutabakat Hükümeti'ne destek veren Türkiye ise Suriye'deki militanları Libya'daki çatışmalara katılmak üzere bölgeye gönderdiğini kabul etmişti. Fakat Rusya ve Türkiye, darbeci diye nitelendirilen Hafter’i Moskova’daki zireveye çağırarak meşruiyet kazanmasına aracı olmuşlardı. Ayrıca Avrupa destekli Trablus yönetiminin Hafter’e karşı başlattığı büyük operasyonlar da desteğini çekerek sahada zayıf bırakmıştı.

TSK’nın Libya'daki varlığı, 27 Kasım 2019'da Birleşmiş Milletler tarafından tanınan Ulusal Mutabakat Hükümeti (UMH) ile imzalanan Güvenlik ve Askeri İşbirliği Mutabakatı'na dayanıyor. Ankara bu nedenle yabancı askerlerin çekilmesi için yapılan çağrıların kendisini bağlamadığını savunuyor.

Ekim 2020'de taraflar arasında ateşkes imzalanmış, Şubat ayı başında Birleşmiş Milletler himayesinde İsviçre'nin Cenevre kentinde toplanan Libya Siyasi Diyalog Forumu, Abdülhamid Muhammed Dibeybe'yi geçici başbakan ve Muhammed Yunus Menfi'yi üç üyeli Başkanlık Konseyi'nin başkanlığına seçmişti. Geçici hükümet, ülkedeki hizmetleri iyileştirmek, devlet kurumlarını birleştirmek ve seçimleri düzenlemekle görevlendirilmişti.

Osmanlı Hilafet Devleti’nin yıkılması ile birlikte İslam beldelerini daha rahat sömürme fırsatı bulan sömürgeci Batılılar, ulus devletler kurarak ümmeti parçalamış ve milliyetçilik ile birbirine düşman etmişti. Geçen bu zaman zarfında zengin Ortadoğu ve Afrika fakirleşirken, Batılıların yerel işbirlikçiler üzerinden sürdürdüğü vesayet savaşlarında kan gölüne döndü. Batı’nın nizamı ile kalkınacağını hayal edenler ve koltuk karşılığında zenginlikleri peşkeş çekenler, bugün Libya’nın geleceğini Paris’te ABD ve Avrupa’nın gölgesinde görüşüyor.