Sudan’da El Burhan ve Hamideti Darbe Oyununu Devreye Soktu

ABD’nin Sudan’daki ajanı Ömer el Beşir’in devrilmesinden sonra arkadaşları Sudan Ordu Komutanı Orgeneral Abdulfettah el-Burhan ve Hızlı Destek Kuvvetleri Komutanı Daklu (Hamideti), İngilizlerin emrinde olan sivil yöneticilere ülke yönetimini devretmemek için darbe oyununu bugün itibari ile devreye soktu.

Sudan’dan bugün gelen haberlere göre, Daklu yönetimindeki Hızlı Destek Kuvvetleri’ne bağlı askerler başkent Hartum’a girmeye başladı.

Sudan Ordu Komutanı Orgeneral Abdulfettah el-Burhan, "Henüz harekete geçirmediğimiz askeri üslerimiz ve uygulamadığımız iyi taktiklerimiz var" tehdidi ile aralarındaki çatışmaların inandırıcı olması için saba sarf etti.

Burhan, Al Jazeera kanalında katıldığı canlı yayında, "Hızlı Destek Kuvvetleri (HDK) sabah saat 09'00'da evime saldırdı. Ayrıca Hartum'un güneyindeki Spor kenti bölgesinde yerleşik orduyu taciz etti" dedi.

Ordu Karargahı ve Cumhurbaşkanlığı Sarayı gibi tüm stratejik tesislerinin kontrolleri altında olduğunu söyleyen Burhan, "Henüz harekete geçirmediğimiz askeri üslerimiz ve uygulamadığımız iyi taktiklerimiz var. Hala aklın sesine kulak veriyor ve Hartum'a giren HDK güçlerinin yerlerine geri dönmesini talep ediyoruz" çağrısında bulundu.

Burhan, savaş hali devam ederse farklı bölgelerden güçleri Hartum'a sokacaklarına işaret ederek, "Kimse savaşı tercih etmez ama yaşananlar insanlara ibret olsun" dedi.

HDK ise tüm askeri karargahlar kendilerine teslim edilinceye kadar çatışmaların süreceğini açıkladı ve çabalarının “demokrasi” için olduğunu ifade ederek sivil yönetime yakın olduğu, desteklediği algısının oluşturuyor.

Başkent Hartum semalarında savaş uçakları uçuş yaparken, havalimanında iki sivil uçağın vurulduğu rapor ediliyor.

Hizb-ut Tahrir: El Burhan ile Hamideti Arasında Anlaşmazlık Yok! Her İkisi de Amerika’nın ajanıdır

Hizb-ut Tahrir “Sudan'daki Siyasi Çatışma” başlığı altında yayımladığı siyasi analiz ile ülkede yaşanan son siyasi gelişmelerin arka planına Mart ayında ışık tutmuştu.

Hizb-ut Tahrir’in 27 Mart 2023 tarihli siyasi analizi ile, askeri yönetimden sivil yönetime kademeli geçişi kapsayan “Çerçeve Anlaşması” ve Askeri Konsey Başkanı El Burhan ile Hızlı Destek Kuvvetleri komutanı Daklu arasındaki sürtüşmenin gerçek olup olmadığına odaklanmıştı.

Bilindiği üzere, Washington, 30 yıldır Sudan’da menfaatlerini koruyan Ömer El Beşir’in 2019 yılında devrilmesinin ardından egemenliği elinde tutabilmek için Sudan ordusunu devreye sokmuştu.

21 Ağustos 2019 tarihinde imzalanmış ve ilk başta askerlerin Başkanlık Konseyi’ne başkanlık etmesi kararlaştırılmış daha sonra sivillerin Kasım 2021’de Konsey’e başkanlık etmeye başlaması konusunda anlaşma sağlanmıştı. ABD ordu ile kurduğu egemenliği, sivillerin yani siyasi partilerin eliyle İngiltere’ye geçmesini engellemek için Sudan Savunma Bakanı Korgeneral Yasin İbrahim ile 21 Eylül 2021 tarihinde yani sivillerin görevi devralma tarihinden iki ay önce yaptığı açıklamada bir darbe girişiminin önlendiğini duyurarak engel olmuştu. Ardından hükümetin feshedilmesi talepleri gündeme geldi ve fiilen feshedildi ve anayasa belgesi sona erdi. Bugün ise aynı senaryonun tekerrür etmesinin ihtimal dışı olmadığına analizde dikkat çekiliyor. Analizde, ordunun yönetimi karşı tarafa vermemek için türlü oyunlara giriştiğinin altı çiziliyor.

Siyasi analizde, Darfur’dan gelen ve Hızlı Destek Kuvvetlerine bağlı silahlı grupları taşıyan TIR’ların Hartum’a girdiğine ve ordunun, başkentin bazı bölgelerine büyük miktarda askeri kuvvet konuşlandırdığına dair haberlerin yayılması, ile iki lider arasındaki anlaşmazlık dozunun artmasının bir sonucu olarak, El Burhan liderliğindeki ordu güçleri ile Daklu liderliğindeki Hızlı Destek Kuvvetleri arasında yaklaşmakta olan bir çatışmanın hazırlığı olduğu algısı oluşturulmaya çalışıldığı ifade ediliyor. Burhan ve Daklu ikilisinin ABD ekseninde ortak hareket ettiği ve Ömer el Beşir sonrası yönetimin liderleri olduğu biliniyor.

Sudan’daki askeri ittifak ile siyasi sivil ittifakın ve arasındaki asıl çekişme şöyle özetleniyor: “(Askeri yönetimin) Tek yaptıkları şey, dostları Ömer El Beşir’in devrilmesinden sonra Amerikan etkisini korumak olmuştur... Diğer taraf olan sözde Özgürlük ve Değişim Güçleri ve hükümeti oluşturan partilerin de ülkenin işlerini yönetmede, sorunlarını çözmede ve insanların asgari yaşam ihtiyaçlarını temin etmede başarısız oldukları bilinmektedir. Bunların da tek yaptıkları şey, ülkedeki İngiliz etkisini korumak ve köklü rejim değişikliğinin önüne geçmek olmuştur.”

Perde arkasında hizmet ettikleri efendileri tarafından yönlendirilen El Burhan ve Daklu ikilisinin arasında oluşturulan çatışma varmış algısı hakkında, “El Burhan liderliğindeki ordu ile Daklu liderliğindeki Hızlı Destek Kuvvetleri, anlaşmanın uygulanmasını engellemek için aralarında bir çatışma uydurmuşlar ya da üretmişlerdir. Böylece dikkatler, tarafların her an anlaşması veya anlaşmazlığına odaklanacak, çözüm de askeri ve sivil bileşen arasında değil, bu (askeri) odaklı olmaya devam edecektir…” detayları ile planın geleceğine dair öngörülere yer verilmişti.

Analizde şu ifadeler de yer almıştı:

“Amerika, şu an ajanlarının Sudan yönetimini kontrol etmelerine ve İngiliz ajanlarının yönetimde etkin roller almamalarına odaklanmaktadır. Bilakis İngiliz ajanlarını çatışmaları yerine El Burhan ile Hamideti arasını düzeltmekle oyalamaktadır!”

Bölgeden gelen haberler ise siyasi analizi doğruluyor. Sivil diplomatların şu an iki general arasındaki çatışmayı gerçek zannederek müzakere masası kurmaya çabaladığı yönünde.

Amerika, Sudan’daki siyasi çatışmayı yeni bir arenaya taşıyarak ajanları arasındaki bu sözde çatışma arenası, diğer çatışmaları gölgede bırakan, Avrupa uydusu güçleri Çerçeve Anlaşması’nın uygulanmasına odaklanmayı ötelemeye zorlayan, onları El Burhan ile Hamideti arasındaki anlaşmazlığı gerçek sanarak aralarını düzeltmekle oyalayan bir arena olduğu anlaşılıyor.

“El Burhan ile Hamideti arasında gerçek anlamda bir anlaşmazlık yok, aksine her ikisi de Amerika’nın ajanıdır, Amerika, El Burhan’ı Hamideti aracılığıyla bugünkü konumuna getirmiştir” ifadelerinin yer aldığı analizde, “ABD emrindeki İki general, entegrasyon konusunda anlaşmaya varamadıkları bahanesiyle anlaşmanın uygulanmasındaki gecikme, askeri bileşenin (El Burhan ve Hamideti) kontrolündedir. Bu oyalama taktiği, koşullar ve atmosfer anlaşmanın değiştirilmesine uygun hale gelinceye ve anlaşma, sivil bileşen lehine olan herhangi bir fiili etkiden arındırılıncaya kadar devam edecektir” ifadeleri ile önümüzdeki günlerde sergilenecek senaryolara dair detaylar yer alıyor.

Sudan’da 21 Eylül 2021’de gerçekleşen ve sivil yönetime geçişi engelleyen aynı senaryo tekrarlanıyor. Fakat bu sefer Amerika’nın önde gelen adamlarından biri olan “Hamideti” ile bir çatışma olduğu havası estirilerek senaryoya start verildi.

Analizin tamamını okumak için aşağıdaki linki tıklayınız...

Sudan'daki Siyasi Çatışma