Pandora’dan Rönesans ve Cengiz İnşaat’tan Sonra Demirören de Çıktı

Köklü Değişim Medya

Pandora Belgeleri’nden, Rönesans Holding ve Cengiz İnşaat’tan sonra Ziraat Bankası’ndan aldığı ve ödemediği iddia edilen kredi ile medya patronu olan Demirören Ailesi de çıktı.

Pandora Belgeleri bir haftadır dünya gündeminin en üst sırasında yer alıyor. Özellikle devlet başkanları ve ailelerinin vergi kaçırmak ya da elde ettikleri kara paraları aklamak için varlıklarını ABD ve İngiltere’ye aracı şirketler marifetiyle taşıdığını iddia eden Pandora Belgeleri’nde Türkiye’den de ilk olarak Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'ni inşa eden Rönesans Holding ve kamu ihalelerinde başı çeken Cengiz İnşaat’ın adı geçmişti.

Bu kervana Demirören Grup da katılmış oldu. Belgelere göre ailenin vergi cenneti Britanya Virjin Adaları üzerinden Londra'da gayrimenkuller satın aldığı görülüyor.

Holding'in Yönetim Kurulu Başkanı Yıldırım Demirören'in eşi Hazan Revna Demirören ve kardeşi Holding Yönetim Kurulu üyesi Fikret Tayfun Demirören'in ismi Pandora Papers belgelerinde geçiyor.

“Pandora Belgeleri”ne göre, Yıldırım Demirören'in eşi Hazan Revna Demirören'in Britanya Virjin Adaları'nda iki offshore şirketi olduğu görülüyor. Destination Ventures Limited adlı şirket 23 Aralık 2010'da Londra merkezli yatırım firması UBS şirketinin önerisi üzerine, offshore danışmanlık şirketi Trident Trust aracılığıyla kuruluyor.

Şirketin kuruluş amacının Birleşik Krallık'ın başkenti Londra'da gayrimenkul almak olduğu belirtilirken belgeler, Destination Ventures'ın 2017 yılındaki varlıkların değerinin 1,5 milyon pound olduğunu gösteriyor.

Kayıtlara göre 2021 yılında ise şirket üzerinde iki gayrimenkul var. Chealsea Bridge'de alınan evlerin birinin fiyatı 755 bin pound, diğerinin ise 320 bin pound.

Belgelerde, Hazan Revna Demirören'in mal varlığının kaynağı, babasından kalan miras, Ulusoy'un imtiyaz sahibi olması, UBS London'daki hesabından elde ettiği kârlar olarak belirtilirken mesleği de ev hanımı olarak kayıtlara geçiyor.

Trident Trust belgelerine göre Hazan Revna Demirören ile ilişkili olan ikinci şirket ise 2009'da kurulan Forgen International Limited. Vekil hissedarların bulunduğu, böylece gerçek sahibinin perde arkasında kaldığı Britanya Virjin Adaları merkezli şirkette, Revna Demirören imza yetkisine sahip.

"Babamdan intikal eden işlemler"

Şirket üzerinden Londra'nın Ebury Caddesi üzerinde bir daire satın alınıyor ve 2010 yılında evin değerinin 1 milyon 850 bin pound olduğu belirtiliyor. Daire 2014 yılında 2 milyon 650 bin pounda satılıyor ve şirketin 2015 yılında kapatılması isteniyor.

İngiltere'de gayrimenkullerin offshore şirketler aracılığıyla alınması, ev sahiplerine büyük oranda vergi avantajı sağlıyor. Bu yolla yıllık ödenmesi gereken konut vergisi oranı düştüğü gibi veraset ve intikal gibi bazı vergilerden de muaf olunuyor.

Konuyla ilgili Deutsche Welle’in sorularını yanıtlayan Revna Demirören, "Sözünü ettiğiniz olaylar, rahmetli babamdan intikal eden ailevi işlemlerim olup 21 Haziran 2021 tarihinde Yurtdışı Varlıkları Bildirimine ilişkin kanun gereği ilgili makamlara iletilmiştir" bilgisini paylaştı.

AK Parti Varlık Barışını Çıkarmıştı

AK Parti’nin çıkardığı yurtdışı varlıklarının bildirimine ilişkin "Varlık Barışı" ise en son geçen Haziran ayında yıl sonuna dek uzatıldı. Düzenleme ile kaynağı belirsiz varlığını Türkiye'de kayıt altına alanlara sıfır vergi avantajı uygulanıyor. Bu kaynakların daha sonra yurt dışına çıkarılmasında da hiçbir engel bulunmuyor.

Baba Erdoğan Demirören tarafından 1956 yılında temelleri atılan Demirören Holding, özellikle son yıllarda AK Parti iktidarı ve Cumhurbaşkanı Erdoğan'la olan yakın ilişkisi olduğu biliniyor.

Sanayi, enerji, eğitim alanlarında yatırımları olan Holding; medya, şans oyunları, turizm, liman işletmesi, gayrimenkul ve teknoloji alanına AK Parti iktidarı döneminde giriş yaptı.

Milliyet ve Vatan gazetelerini devralarak 2011 yılında medya sektörüne adımını atan Demirörenler, 2018 yılında Doğan Medya Grubu'na ait tüm yayın organlarını satın aldı. Bu, grubun iktidar yanlısı yayın politikasını daha da belirginleştirdi.

Ziraat Bankası’ndan Çekilen Yüklü Kredi

Holding, Türkiye tarihinin en büyük medya sahipliği değişimini ifade eden bu el değişimi sırasında, Ziraat Bankası'ndan iki yıl geri ödemesiz ve 10 yıl vadeyle taksitlendirilen 675 milyon dolar kredi aldı. Ancak bu krediyi geri ödemediği iddia edildi.

Kredi borcu ile ilgili Ziraat Bankası Genel Müdürlüğüne yöneltilen sorulara, "Bu bir müşteri sırrı, bunu sizinle paylaşamayız" yanıtı verildi.

Hazine ve Maliye Bakanı Lütfi Elvan da, Ağustos ayında ailenin kredi borcunun "banka ve müşteri sırrı" olduğunu söyledi.

Yıldırım Demirören, Forbes Türkiye'nin yayınladığı listeye göre 2020 yılında 550 milyon dolarlık servetiyle Türkiye'nin en zengin 64'üncü kişisi.

Malları Vergi Cennetleri Aktarıp, Vergi Kaçırmak Türkiye’de Suç Değil

Britanya Virjin Adaları'nda offshore şirketlerin kurulması, Türkiye'de bir suç değil. Daha önce Rönesans Holding yaptığı açıklamada işlemlerin yasal mevzuata uygun yapıldığını açıklamıştı.

Her ne kadar hükümet etik olmayan bu yolu açıp vergi kaçırmayı legal hale getirse de ekonomiye ciddi zararları olduğu biliniyor. Her fırsatta “yerli ve milli” vurgusu yapan hükümet, neredeyse Türkiye gelirlerinin yarısını elinde bulunduran bir avuç elitin vergilerini ya affediyor ya da offshore şiketler marifetiyle yurt dışına çıkarılan gelirleri vergiden muaf hale getiriyor. Gelirlerin yarısını bölüşen nerdeyse yüzde 90 çoğunluktan toplanan vergilerle ekonomi ayakta tutulmaya çalışılıyor.

Pandora Belgeleri, kapitalist demokratik nizamın perde arkasında nasıl işlediğine dair sadece küçük bir kesit.