Endonezya’da Seçim Yasası Değişikliği Ayaklanmaya Neden Oldu

Endonezya'da seçim yasalarında yapılan değişikliklerin onaylanması, binlerce protestocunun parlamento binası önündeki yolları işgal etmesi ve bazılarının binaya saldırmaya çalışması üzerine durduruldu.

Uygulanması halinde söz konusu değişikliklerin, görevden ayrılan Cumhurbaşkanı Joko Widodo'nun siyasi nüfuzunu derinleştireceği, nepotizme yol açacağı eleştirisi yapılıyor.

Parlamento, Perşembe günü Endonezya Anayasa Mahkemesi'nin seçim prosedürleriyle ilgili aldığı bir kararı bozmak ve bir diğerini değiştirmek için acil bir oturum düzenledi. Ancak meclis, dışarıdaki protestolar sırasında yeter sayıya ulaşamayınca oylama iptal etti.

Başkan Yardımcısı Sufmi Dasco Ahmad, Cakarta'da gazetecilere yaptığı açıklamada, "Bölgesel seçim yasasının revizyonunun uygulanamayacağı belirtildi. Bu, bugün bölgesel seçim yasasının revizyonunun uygulanmayacağı anlamına geliyor" dedi.

Endonezya polisi, çitin bir bölümünü yıkıp polise taş attıktan sonra parlamento binasına saldırmaya çalışan binlerce protestocuyu dağıtmak için göz yaşartıcı gaz ve tazyikli su kullandı. Protestocular binanın önündeki yolları işgal etti. Bazıları pankart ve dövizler taşırken, diğerleri ateş yaktı ve lastik yaktı.

Anayasa Mahkemesi Salı günü, Widodo'nun 29 yaşındaki en küçük oğlu Kaesang Pangarep'in Orta Cava'da yapılacak bölgesel bir seçimde aday olmasını engelleyen ‘30 yaş altındaki kişilerin bölgesel valiliklere aday olmasını engelleyen yaş sınırına’ yönelik itirazı reddetti.

Mahkeme ayrıca siyasi partilerin yerel mecliste yüzde 20'lik bir çoğunluğa sahip olma şartını kaldırarak aday göstermelerini kolaylaştırdı.

Parlamento Çarşamba günü, valilik görevine başlama yaşının 30 olarak değiştirilmesi ve adaylık şartlarının daha da kolaylaştırılması için acil bir kararname geçirdi ve değişikliğin Perşembe günü yapılacak genel kurul toplantısında onaylanması planlanıyordu.

Bu hareketler sosyal medyada tepkilere yol açtı ve olası bir anayasal kriz konusunda endişelere yol açtı. Yasama organı, yeter sayıya ulaşılamaması üzerine yasayı geçirmeyi iptal etmek zorunda kaldı.

Jokowi takma adıyla bilinen Widodo, ikinci ve son beş yıllık dönemine Ekim 2019'da başladı ve tekrar aday olma hakkı bulunmuyor. Ekim ayında görevinden ayrılıyor.

Widodo'nun en büyük oğlu Gibran Rakabuming Raka, aynı mahkemenin eski bölge liderleri için göreve ilişkin yaş sınırında bir istisna oluşturmasının ardından gelen başkan yardımcısı oldu . Karar, Widodo'nun kayınbiraderi Anwar Usman başyargıç olarak görev yaparken alındı. Usman, yakın bir akrabasını ilgilendiren bir davaya katıldığı için eleştirildi ve daha sonra görevden alındı.

Perşembe günü protestoya katılan aktivistler, öğrenciler, işçiler, Endonezyalı ünlüler ve müzisyenler, Endonezya'daki demokrasiye ilişkin endişelerini dile getirdiler.

Bandung, Yogyakarta, Surabaya ve Makassar gibi diğer büyük şehirlerde de protesto gösterileri yapıldı.

Yogyakarta'da en az 1.000 protestocu Yogyakarta parlamento binası, devlet sarayı ve şehrin tören merkezi önünde toplandı. Talepler arasında bölgesel seçim tasarısını reddetmek, Anayasa Mahkemesi'nin kararına saygı göstermek ve siyasi hanedanlığı reddetmek vardı.