Köklü Değişim Medya

Uluslararası Para Fonu (IMF), Türkiye'nin iç ve dış risklere karşı hassasiyetinin sürdüğünü ve hükümetin reform yapmaması halinde büyümenin sürdürülmesinin zorlaşacağını söyledi.

IMF, Türkiye'ye Madde IV Görüşmeleri kapsamındaki istişare ziyaretinin ardından bir açıklama yayınladı.

Açıklamada, "(Finans piyasalarındaki) mevcut sükûnet, kırılganlığını koruyor. Rezerv düzeyi düşük ve özel sektörün döviz borcu ile dış finansman ihtiyacı yüksek" dedi.

Madde IV Görüşmeler, adını IMF Ana Sözleşmesi'nin 4'üncü maddesinden alıyor ve bu madde uyarınca tüm üye devletlerin her yıl gerçekleştirmesi gereken bir konsültasyon mekanizması anlamına geliyor.

IMF'nin açıklamasına göre, Türkiye'nin ekonomi politikaları açısından önündeki en büyük sıkıntıyı odak noktasının kısa vadeli büyüme yerine, orta vadede daha güçlü ve daha kalıcı bir büyüme çevrilmesi oluşturuyor.

IMF açıklamasında, finansal istikrarı desteklemek ve orta vadede daha güçlü ve daha kalıcı bir büyüme sağlamak için bankaların ve şirketlerin bilançolarındaki kötü borçların temizlenmesi gerektiğini belirtti.

IMF, kredi verme olanaklarının daraltılması ve sadece düşük riskli kurumlara kredi verilmesi gerektiğini de vurguladı.

Heyetin görüşmelerine Bakanlık Tepki Gösterdi

IMF, açıklamasında ziyaret sırasında özel sektör, siyasi partiler ve düşünce kuruluşlarıyla temaslarda bulunduğunu söyledi.

IMF heyetinin görüştüğü isimler arasında CHP Genel Başkan Yardımcısı Faik Öztrak ve eski Merkez Bankası Başkanı ve İyi Parti milletvekili Durmuş Yılmaz da yer alıyor.

Hazine ve Maliye Bakanlığı bugün yaptığı açıklamayla, IMF heyetinin "bakanlığın bilgisi dışında çeşitli görüşmeler yapmasının uygun olmadığı" belirtilerek, Öztrak ve Yılmaz ile yapılan görüşme eleştirildi.

Bakanlığın açıklamasında, "IMF Kuruluş Anlaşması'nın 4. maddesi kapsamında gerçekleştirilen ve 'Madde IV Görüşmeleri' olarak adlandırılan bu görüşmelerin tamamı muhatap hükümetlerle karşılıklı mutabakat ile belirlenmektedir. Bugüne kadar Türkiye'de yapılan görüşmelerin tamamı hükümet tarafı olan ilgili bakanlık yetkilileri ile paylaşılmış, tüm ihtiyaçların karşılanması ve ayarlamaların yapılması da yine Bakanlığımız tarafından gerçekleştirilmiştir" denildi ve şu ifadelere yer verildi:

"Bu anlamda gösterilen yapıcı yaklaşım ve yıllardır süregelen teamüller ortada iken IMF heyetinin, Bakanlığımızın bilgisi dışında çeşitli görüşmeler yapması tarafımızca uygun görülmemekte olup, bu hususun tekrar etmemesine yönelik olarak IMF temsilcilerine önümüzdeki dönem için şeffaflığa azami ölçüde dikkat edilmesi yönünde gerekli uyarılar yapılmıştır."

IMF İle Gizli Görüşme iddiası!

Karar gazetesi yazarı İbrahim Kahveci, ‘IMF İle Gizli Görüşme’ başlıklı makalesinde, Türkiye’nin IMF ile yürüttüğü gizli görüşmeleri dile getirdi.

İbrahim Kahveci, iddiasını şöyle dile getirdi:

“Daha bu yılın ilk aylarında IMF heyetinin Ankara’ya geldiği ve gizli görüşmelerin yapıldığı medyaya yansımıştı. Hatta yıl ortasında da hiç programda olmamasına rağmen İstanbul’a IMF heyetinin geldiği iddiaları yer almıştı.

Aslında IMF ile el altından anlaşma yapılmaya çalışıldığı iddiaları da nerede ise bir kaç yıldır gündemde. Bu yıl ortasındaki İstanbul ziyaretinin de bu açıdan önemli olduğu belirtiliyordu. Çünkü IMF 4. madde kapsamında yılda iki kez gelir ve incelemelerde bulunur.

Ama asıl gizli görüşme ve anlaşma geçen yıl yine Hükümetin ABD’li Mc Kinsey ile yaptığı işbirliği anlaşmasıydı.

Gelen tepkiler o kadar sert oldu ki, Hükümet önce Mc Kinsey anlaşmasını icra fonksiyonu ve yetkisi olamayan şekilde kabul etmek zorunda kaldı ve ardından da bu işbirliğini iptal etmek durumuna geldi.

Bütün bunlara rağmen hâlâ Mc Kinsey anlaşmasının el altından sürdüğü iddiaları devam ediyor. Hatta ek olarak başta da belirttiğim gibi IMF ile de el altından gizli görüşmeler sürekli gündeme geliyor.

İyi ama böyle bir ortamda IMF Türkiye’de 4. madde görüşmelerini Türkiye yönetiminde bulunan AK Parti yetkilileri ile sürdürürken neden muhalefet sorun oldu?

Önceki gün Ankara’nın göbeğinde bulunan ve herkesin bulunduğu kapılardan girilerek yapılan görüşme neden Hükümeti rahatsız etti?

Bir kere şu notu düşelim:

AK Parti ekonomide en büyük başarıyı 2001 krizinde Kemal Derviş ile IMF’nin yazdığı “Güçlü Ekonomiye Geçiş” programını uygulayarak elde etti.

Bu satırları okuyan herkes bilir ki, yıllardır şu noktaya dikkat çekiyorum. AK Parti miadı 2007’lerde dolan ve adı üzerinde ‘Geçiş’ olan programı sonlandırıp bir türlü yeni ekonomi programı yazamadı.

Hatta halen uygulanan genel ekonomi programı bile IMF-Derviş programının devamı niteliğinde. Oysa Kemal Derviş bile yıllar önce “Bu program bir geçiş programıydı ve süresi çoktan doldu. Yeni bir ekonomi programına acil ihtiyaç var” demişti.

Evet, Türkiye AK Parti iktidarı döneminde IMF-Derviş Programı ile başarıyı elde ettiği gibi üretime yönelik, ekonomik kalkınmaya yönelik yeni bir program yazamadı.

Meydanlarda söylenen “IMF borcunu bitirdik” sözüne karşılık meydanlarda söylenmeyen “Ülke dış borç batağına saplantı” gerçeği ile karşı karşıyayız.

IMF’nin 35 milyar dolarını ödedik ama ülkeyi 350 milyar dolar yeni dış borç batağına da sokmuş olduk.

IMF üzerinden ne kadar millilik içeren cümle var ise kurduk ama ülkenin millilik adına nesi varsa nerede ise hepsini yabancılara sattık. Son günlerde gündemde tartışılan Tank-Palet Fabrikasından başka hiçbir şey sanırım bu konuyu daha güzel ifade edemezdi.

IMF heyeti 4. madde kapsamında iki kez üye ülkelere gider ve kamu yetkilileri ile görüşür. Hatta yetinmez ülkelerin uzman ekonomistleri ile de görüşür. Hatta yetmez iş dünyası temsilcileri ile de görüşür. Geçmişte IMF heyetinin TOBB-TÜSİAD görüşmelerini çok sık duymuştuk.

Heyet kamu görüşmelerini ülke yönetimi ile görüşerek-bilgilendirerek gerçekleştirir. Ama iş dünyası veya uzmanlar veya bir başka görüşmesinde Hükümete bilgi vermez. Vermesi de gerekmez...

Peki, bizi hangi görüşmeler ilgilendirir?

Mesela geçen hafta BDDK enerji başta olmak üzere bazı şirketlerin 46 milyar liralık borcunu bankalardan “Şüpheli alacak” haline getirmelerini istedi. Basına sızan bilgilerde bu isteğin IMF heyetinin burada olduğu zamanla çakıştığı ve IMF’den geldiği yönünde.

Bu işten bildiğiniz gibi bu şirketleri batık haline getiriyor. Ama yine bazı bilgilere göre kurulacak ‘Enerji Fonu’ ile batık denilen enerji üretim tesisleri toplanacak ve bir süre sonra el değiştirmiş olacak. Tabii ki tertemiz şekilde...

2018-19 yıllarında özellikle doğalgaz termik santrallerine satılan gaz fiyatları çok fazla artırıldı. Bu santrallerin çalışması aslında batmaları anlamına bile geliyor. Ve zora giren bu santraller artık bir bir gidiyor.

Ama kimse sonrasını sormuyor...

Mesela IMF ülkeyi yönetenlerle görüşüp bazı düşüncelerini ifade ediyor. Onlara bazı tavsiye ve önerilerde bulunuyor ama parasal anlaşma olmadığından zorlayıcı bir karar sunmuyor.

Eğer Hükümet IMF’nin bazı dediklerini yapmaya başlamış ise asıl orada YÜRÜTMENİN başı olarak sorumlu ve yetkilileri izlemek gerekiyor.

Muhalefetin elinde hangi kurum ve yönetim yetkisi var da IMF heyeti ile görüşmeyi önemsiyoruz?

Yoksa sakladığımız bilgilerin açığa çıkmasından mı çekiniyoruz?

Dün açıkçası yönetici=hükümet ama sorumlu=muhalefet tarzından bir ülke hayali geldi gözlerimin önüne. İnşallah gerçekleri de öğreniriz.”